Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
13 Феврал, 2026   |   25 Шаъбон, 1447

Тошкент шаҳри
Бомдод
06:02
Қуёш
07:21
Пешин
12:42
Аср
16:12
Шом
17:58
Хуфтон
19:11
Bismillah
13 Феврал, 2026, 25 Шаъбон, 1447
Янгиликлар

Қалб орасидаги “парда”

13.01.2026   4146   1 min.
Қалб орасидаги “парда”

«Эй иймон келтирганлар! Сизларни тирилтирувчи нарса учун чорлаганларида, Аллоҳга ва Расулига (лаббай деб) жавоб қилингиз! Яна билиб қўйингизки, Аллоҳ инсон билан унинг қалби (ўртаси)да “парда” бўлиб туради ва Унинг (ҳузурига) жамулжам бўлурсиз» (Анфол сураси, 24-оят). 
 

Аллоҳнинг инсон билан қалби орасига кириши У Зотнинг ожиз бўлган кишини кучли, кучли бўлганни эса ожиз, шармандали ҳолда бўлган кишини азиз, жасур кишини қўрқоқ, қўрқоқ кишини эса довюрак, мард кишини қўрқоқ қила олиши деганидир. Ояти карима кучга тўлган ҳолида Ҳақ таолони инкор этувчи кимсаларга тескари равишда ожизлигини ўйлаган ва андишали бўлган мўминларга ҳазрат Муҳаммад соллаллоҳу алайҳи ва саллам билан бирга ғазот сафарида қатнашишлари борасида далда бўлади. Унга кўра, оят Аллоҳнинг элчиси билан бирга ғазотга боришга қарор қилганларнинг қалбига кириб, уларни душманга қарши кучли қиладиган илоҳий далда бера олиши таъкидланмоқда. 


Шу маънода оятни икки шаклда изоҳлаш мумкин: 
Биринчиси, ўлим вақти келмасидан аввал тавба қилишга шошилиш ҳақида сўз бориб, оят кишини шундай огоҳлантиради: “Инсоннинг қалби билан тавбаси орасига ўлим кирмасидан аввал Аллоҳ ва элчисининг чақириғига ижобат қилинган”. 
Иккинчиси, қилган гуноҳлари сабабли инсонни қалби муҳрланган амалларига алоқадор. Шундайки, инсон қилган гуноҳлари натижаси сифатида қалби билан асл мақсади (охирати) ўртасида зулмат, яъни қоронғулик юзага келади (“Таъвилот”, 6/194-195). 

 Музаффар КОМИЛОВ, Абдумурод ТИЛАВОВ тайёрлади.
“Ислом нури” газетасининг 2025 йил 23-сонидан

Ўзбекистон янгиликлари
Бошқа мақолалар
Мақолалар

Расулуллоҳ ﷺнинг даво излашлари

13.02.2026   302   4 min.
Расулуллоҳ ﷺнинг даво излашлари

Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм

1. Набий соллаллоҳу алайҳи васалламнинг даво излашлари:

Ибн Аббос розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам эҳромдалик пайтларида бошлари қаттиқ оғриганда қон олдирдилар” (Имом Бухорий ривояти).

Али каррамаллоҳу важҳаҳу айтадилар: “Набий соллаллоҳу алайҳи васалламни намоз ўқиётган пайтларида чаён чақиб олди. Намозни тугатганларидан сўнг: “Бу чаёнга Аллоҳнинг лаънати бўлсин! Намоз ўқувчини ҳам, бошқани ҳам қўймайди”, дедилар. Кейин сув ва тузни у(яра)нинг устига сурта бошладилар ва “Кафирун”, “Ихлос”, “Фалақ” ва “Нос” сураларини ўқидилар” (Ҳайсамий, Табароний ривояти).

Абу Ҳурайра розияллоҳу анҳу айтадилар: “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламга ваҳий нозил бўлса, бошлари оғрир эди. Шунда унга ҳина боғлардилар” (Ҳайсамий ривояти).

Ҳишом ибн Урва ибн Зубайр айтади: “Урва Оиша розияллоҳу анҳога шундай дер эди: “Эй онажон, мен сизни фаҳмингиздан ажабланмайман. “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламнинг аёлларива Абу Бакрнинг қизи” дейман. Мен араб кунлари(тарихи) ҳақидаги шеърларни билишингиздан ҳам ажабланмайман. Абу Бакрнинг қизи, энг билимдон, ёки инсонларнинг энг билимдони дейман”. Лекин тибни билишигизга ҳайратда қоламан. Уни қандай, қаердан (билгансиз). (Ровий) айтади: Оиша онамиз унинг елкасига қоқиб: “Эй, Урия Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам умрларининг сўнги пайтида ёки умрларининг охирида менинг олдимда бемор бўлгандилар. У зотнинг олдиларига турли жойлардан араб элчилари келиб турарди. У зот оғирлашиб қолардилар. Мен муолажа қилардим. (тибни билишим) Шу туфайли” дедилар (Имом Аҳмад ривояти).

Ушбу ҳадислар умумий тарзда даволаниш Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам суннатлари, тутган йўллари эканини эканини ифодалайди. У зот алайҳиссаломга беморлик етса, Қуръон ва дуолар ўқиб ўзларига дам солиш билан бирга шифонинг зоҳирий сабабларини ҳам қилганлар.

2. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам бошқаларни даволаганлари ёки дори ичишни тавсия қилганлари:

Саъд ибн Абу Ваққос розияллоҳу анҳу айтадилар: “Қаттиқ касал бўлиб қолган эдим. Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам мени кўргани келдилар. Қўлларини кўкрагим орасига қўйган эдилар, юрагимда уни муздек (тафтини) ҳис қилдим. Шунда менга:“Сен юраги касал кишисан. Сақиф иниси Ҳорис ибн Калданинг олдига бор. У табиблик қиладиган киши. Унгабуюргин, Мадина ажваси[1]дан етти дона қурутилганини олиб, данаги билан уриб (майдалаб) сўнгра уни суртсин”, дедилар (Имом Муслим ривояти).

Жобир розияллоҳу анҳу айтадилар: “Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам Убай ибн Каъбнинг олдига табибни жўнатдилар. Табиб унинг томирини кесиб, сўнг уни куйдирди (Имом Муслим ривояти).

Жобир розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: “Умму Салама Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васалламдан ҳижома қилдириш учун рухсат сўрадилар. Шунда Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам унга Абу Тийбага уни ҳижома қилиб қўйишини буюрдилар”. (Ровий) Айтади: “Ўйлашимча, у Умму Саламанинг эмикдош инилари ёки балоғатга етмаган бола бўлган”(Имом Муслим ривояти).

Ибн Умар розияллоҳу анҳудан ривоят қилинади: “Набий соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Иситма жаҳаннам(иссиқлари)дан чиқувчидир. Уни сув билан совутинглар”,деганлар (Имом Муслим ривояти).

Мазкур ҳадислар қалблар табиби Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам умматларини руҳий тарбия қилиш билан чекланиб қолмай, уларнинг таналаридаги дардларини ҳам даволаганлари ва зарур тавсияларни берганларини кўрсатади. Яна бошқа кўплаб ҳадиси шарифларда турли ҳолатларда бир неча саҳобалар у зотнинг ҳузурларида дарларига шифо топганлари баён қилинган.


Муҳаммад Зариф Муҳаммад Олим ўғлининг
"Исломда саломатлик" китобидан


[1]Мадинадаги меваси юмшоқ сифатли хурмо дарахти.

Мақолалар