Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
“Ота – жаннат эшикларининг ўртасидир”.
Яъни: отанинг итоатида бўлиш ва унга оқ бўлмаслик инсонни жаннатнинг энг афзал, ўрта эшикларидан киришига сабаб бўлади. Буни Имом Ироқий зикр қилган.
Имом Байзовий раҳимаҳуллоҳ айтади: "Бу ерда “ўрта эшик” дегани - энг яхши ва энг юксак эшик демак. Маъноси шуки, жаннатга кириш учун энг яхши васила - отага итоат қилиш ва унинг ҳаққини адо этиш".
Бу ерда “ота” дегани жинс маъносида, яъни ота-онани ўз ичига олади. Агар ота ҳақида ҳукм шу бўлса, она ҳақидаги ҳукм бундан ҳам кучлироқ ва устунроқдир.
“У эшикни зое қилиш”.
Бу буйруқ феъли бўлиб, маъноси: уни асрашни тарк этиш, яъни отага итоатни йўқотиш.
“Ёки уни сақлаш”.
Яъни: доимий равишда уни қўлга киритишга, яъни отага яхшилик қилиш ва итоатда бўлишга ҳаракат қилиш, сенинг ихтиёрингда.
Ҳомиджон қори ИШМАТБЕКОВ
Бисмиллаҳир Роҳманир Роҳийм
Зулқаъда нима дегани? Луғатда “маконга қайтадиган”, “жойланиб олинадиган” деган маънони англатади.
Зулқаъда – шаҳрул ҳаром.
Зулқаъда ойи тўрт ҳаром ойлардан бири бўлиб, бу ойда жанг ва урушлар ҳаром қилинган. (Тўрт ҳаром ойлар зулқаъда, зулҳижжа, муҳаррам ва ражаб). Жоҳилият даврида ҳам бу ойда уруш бошламасдилар. Ҳатто фарзанд ўз отасининг қотилини кўрганда ҳам бу ойнинг ҳурматидан унга бирор сўз айтмасди.
Зулқаъда – ҳижрий тақвимнинг ўн биринчи ойи. Бу ой шавволдан кейин ва зулҳижжадан олдин келади.
Қуръони каримда Зулқаъда ойи...
Аллоҳ таоло Қуръони каримда бундай марҳамат қилади: “Албатта, Аллоҳнинг китобида ойларнинг сони Аллоҳнинг ҳузурида осмонлару ерни яратган куни ўн икки ой қилиб белгиланган. Улардан тўрттаси (уруш қилиш) ҳаром (ойлар)дир. Мана шу тўғри диндир. У(ой)ларда ўзингизга зулм қилманг. Мушрикларга қарши жам бўлиб, улар сизга қарши жам бўлиб урушаётгандек, уруш қилинг. Ва билингки, албатта, Аллоҳ тақводорлар биландир” (Тавба сураси, 36-оят).
Ҳадиси шарифда Зулқаъда ойи...
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи васаллам: “Албатта, замон Аллоҳ таоло осмонлар ва ерни яратган пайтдаги ҳолига қайтди. Бир йил ўн икки ойдир. Улардан тўрти ҳаром ойлардир. Учтаси бирин кетин: зулқаъда, зулҳижжа ва муҳаррам ҳамда (тўртинчиси) жумади (ас-соний) ва шаъбон орасидаги музарнинг ражаби (бу ойни ҳурмат қилганлари учун музар қабиласининг номи билан аталган)”, дедилар (Имом Бухорий ривояти).
Бу ойда қандай амалларни бажариш лозим?
Аллоҳдан мағфират сўрашни, истиғфор айтишни кўпайтиринг.
Имкон қадар инфоқ, эҳсон садақа қилинг.
Ҳар куни Мулк сурасини ўқинг.
Инсонларга зулм қилманг.
Ғазабингизни ютишга одатланинг.
Зуҳо намозини ўқинг.
Кўпроқ Қуръон тиловат қилинг.
Нафл рўзаларни тутинг.
Даврон НУРМУҲАММАД