Сайт тест ҳолатида ишламоқда!
07 Сентябр, 2026   |   25 Рабиъул аввал, 1448

Тошкент шаҳри
Бомдод
04:34
Қуёш
05:55
Пешин
12:21
Аср
16:54
Шом
18:50
Хуфтон
20:08
Bismillah
07 Сентябр, 2026, 25 Рабиъул аввал, 1448

Соф эътиқод душманлари

03.12.2022   2474   4 min.
Соф эътиқод душманлари

"Тинчлик, миллатлар ва динлараро бағрикенглик, Ватанни ардоқлаш, оилани муқаддас санаш каби ғояларни тарғиб қилувчи динимиз номига доғ тушурган ва бутун жаҳон халқлари нигоҳида ислом динини “терроризм дини”га айлантиришга хизмат қилаётган ва мусулмонларни ислом цивилизацияси ривожига қўшган тарихий хизматини йўққа чиқараёзган сохта салафийлик XXI асрда мусулмонлар бошига келган энг катта мусибат бўлди. Бу оқим кўплаб уламоларнинг жонига қасд қилиш, худкушлик, тинч аҳолини қириб ташлаш, вояга етмаган болаларни қўлига қурол бериш, олимларни қадрсизлантириш каби мусулмончиликка умуман тўғри келмайдиган сифатларга эгалиги билан мусулмонларни жаҳон ҳамжамияти олдида қадрсизланишига хизмат қилди.


Сохта салафийлар “тасаввуф – бу куфр”, “мазҳабга эргашиш — ширк”, “васила – ширк”, “Аллоҳ таоло осмонда” каби кўплаб фитнага сабаб бўлувчи мавзулар орқали ўсиб келаётган ёш авлоднинг ақлини заҳарлашга ҳаракат қилдилар ва озми-кўпми жамиятни пароканда қилиш, олимларни қадрсизлантириш ва ёшларни ўз йўлларига оғдириш каби жирканч мақсадларга эришишга интилдилар. Салафийларнинг “Аллоҳ таоло осмонда” деган ақидавий фитнаси мусулмонлар орасида тафриқаланишни келтириб чиқаришга сабаб бўлган мавзулардан биридир.


Рисолат даврига назар солинса, Расулуллоҳ алайҳис-салом, у кишидан сўнг саҳобаи киромлар мусулмонларга: “Аллоҳ таоло юқорида” деб эътиқод қилинглар” деб буюрмаганликлари кўзга ташланади. Чунки, у пайтда мусулмонлар орасида “Аллоҳ таоло осмондами, ердами?” деган савол ёки қарашга ўрин йўқ эди. Чунки улар Аллоҳ таолони Қуръон ва ҳадис асосида содда ва асосли тарзда танир эдилар ҳамда эътиқоддан чалғитувчи ақидавий масалалардан ўзларини олиб қочар эдилар. Шунинг учун ҳам Ҳасан Басрий раҳматуллоҳи алайҳ тавҳид илмида илмий суҳбат қилмочи бўлсалар, салоҳиятсиз инсонларни суҳбатдан четлатар эдилар.


Имом Аҳмад раҳматуллоҳи алайҳ айтади: “Аллоҳ таоло Ўзини ўзи ёки Расулуллоҳ васф этган нарса билан сифатланади. Бунда Қуръон ёки ҳадисга қўшимча қилмаймиз. Аллоҳ у ила васф этилган нарса шаксиз ҳақ деб биламиз. Шу билан бир қаторда ” (Унга ўхшаш бирор нарса йўқ) деб эътиқод қиламиз. Унинг сифатлари ва феълларини ўхшаши йўқ. Нуқсон ва яратилганликни англатувчи барча нарсадан Аллоҳ азза ва жалла покдир.”.
Имом Шофеъий Имом Моликдан нақл қилган ривоятда, “Расулуллоҳ умматга истинжо ўргатиб, тавҳидни таълим бермасликлари мумкин эмас. У зот ҳадисда: “Ла илаҳа иллаллоҳ” дейиш билан киши мусулмон бўлади деб айтганлар. Лекин бирор ҳадисда Аллоҳ таолога юқори томонни, яъни осмонни нисбатини бериш тавҳидга алоқадор, деб айтилмаган” дейдилар.


Имом Шофеъий: “Ақлли кишига Аллоҳ таолони бирор нарсага ўхшатиш ҳаром ва бу мавзуда чуқур кетиш ҳам” деганлар. Саҳоба ва тобеъинларнинг ҳаётига назар солинса, ақида масаласида улар жуда ҳассос бўлганликлари кўзга ташланади, яъни бу мавзуда улар ўзаро баҳс қилмаганлар. Ақида баҳсига оми халқни жалб қилмаганлар ва минбарларда нозик ақидавий масалаларни мавзу сифатида гапирмаганлар. Сохта салафийлар эса, мусулмонлар орасида мазҳабсизликни сингдириш мақсадида ўз издошларига биринчи кунданоқ “Аллоҳ таоло осмонда”, “васила ҳаром”, “Аллоҳ таолонинг қўли, юзи мавжуд” каби ақидавий масалаларни тизимли баён қилиб келадилар. Ҳолбуки, бу чин салафларнинг йўлига зиддир. Сохта салафийларнинг “Аллоҳ таоло осмонда” деган эътиқодий қарашлари ҳақида сўз юритишдан олдин, аҳли сунна вал жамоанинг эътиқодини баён қилиш ва мусулмонлар эътирофига сазовар бўлган салафи солиҳларнинг мавзу бўйича қарашларини келтириб ўтиш ўринлидир. Зеро, биринчи сингдирилган фикр, у қандай бўлишидан қатъий назар ўқувчи онгига албатта у ёки бу жиҳатдан таъсир қилади. Аллох таоло юртимизни энг кучли ва билимли булган эртамиз келажакларини узинг асрагин.

Мингбулоқ тумани “Мулла Абдурахмон” жоме
Масжиди имом хатиби: Шерзодбек Ахмедов.

МАҚОЛА
Бошқа мақолалар
Янгиликлар

Ўзбекистон халқаро исломшунослик академияси Индонезияда қатор ҳамкорлик келишувларига эришди

14.07.2026   64596   2 min.
Ўзбекистон халқаро исломшунослик академияси Индонезияда қатор ҳамкорлик келишувларига эришди

Ўзбекистон халқаро исломшунослик академияси (ЎХИА) делегациясининг Индонезияга хизмат сафари амалга оширилди, деб хабар бермоқда “Дунё” АА мухбири.

Ташриф давомида ЎХИА вакиллари икки мамлакат ўртасида таълим, илм-фан ҳамда экстремизм ва терроризмнинг олдини олиш соҳаларидаги ҳамкорликни янада мустаҳкамлашга бағишланган қатор учрашувларда иштирок этди.

Хусусан, Индонезия Терроризмга қарши курашиш миллий агентлиги (BNPT)да бўлиб ўтган музокараларда экстремизмга қарши курашда комплекс ёндашувнинг аҳамияти алоҳида таъкидланди.

Агентликнинг халқаро алоқалар департаменти директори, Индонезия Миллий полицияси генерали Дҳани Ҳернандо билан бўлиб ўтган мулоқот чоғида икки мамлакатнинг тегишли идоралари ўртасида ҳамкорликни ривожлантириш, қўшма лойиҳаларни амалга ошириш ҳамда тажриба алмашиш амалиётини йўлга қўйиш масалалари муҳокама қилинди.

Тадбирда ЎХИА томонидан юртимизнинг экстремизм ва терроризмнинг олдини олиш соҳасида тўплаган тажрибаси ҳақида алоҳида тўхталиб ўтилди. Томонлар ўзаро тажриба алмашиш, қўшма тадқиқотлар ва ҳамкорлик лойиҳаларини амалга ошириш юзасидан келишувга эришди.

Ташриф давомида делегация аъзолари Индонезиядаги Саҳид университети проректори Ани Сиска билан ҳам мулоқот қилди. Суҳбат чоғида профессор-ўқитувчилар ва талабалар алмашинувини йўлга қўйиш, онлайн маърузалар ташкил этиш, илмий тадқиқотлар ва академик мобилликни ривожлантириш бўйича қўшма “Йўл харитаси”ни ишлаб чиқишга келишиб олинди.

Стратегик ва халқаро тадқиқотлар маркази (CSIS) вакиллари билан ўтказилган мулоқотда ёшларни радикал ғоялар таъсиридан ҳимоя қилиш, стратегик коммуникациялар, муқобил маърифий нарративларни ишлаб чиқиш ҳамда аналитик тадқиқотларни кучайтириш масалалари муҳокама қилинди. CSIS вице-президенти Медилина Ҳендитио ЎХИА олимлари ва тадқиқотчилари учун халқаро илмий дастурлар, стажировкалар ва грант лойиҳаларида иштирок этиш имкониятларини таклиф қилди.

Ташриф доирасида ЎХИА ҳузуридаги “Зиё” медиа маркази томонидан Индонезиянинг экстремизмга қарши курашиш тажрибаси, соҳа мутахассислари билан интервьюлар ва махсус репортажлар тайёрланди. Ушбу материаллар асосида ҳужжатли фильм яратиш режалаштирилгани ҳам мазкур ташрифнинг амалий натижаларидан бири бўлди.

Индонезияга амалга оширилган мазкур ташриф Ўзбекистон ва Индонезия ўртасида таълим, илм-фан, хавфсизлик ҳамда экстремизмнинг олдини олиш соҳаларидаги ҳамкорликни янги босқичга олиб чиқишга хизмат қилди.

Ўзбекистон мусулмонлари идораси Матбуот хизмати

Ўзбекистон янгиликлари