Sayt test holatida ishlamoqda!
08 May, 2026   |   20 Zulqa`da, 1447

Toshkent shahri
Tong
03:40
Quyosh
05:12
Peshin
12:25
Asr
17:20
Shom
19:31
Xufton
20:56
Bismillah
08 May, 2026, 20 Zulqa`da, 1447

Ne’matlar qadriga yetaylik

21.05.2018   4252   3 min.
Ne’matlar qadriga yetaylik

Tinchlik – eng katta ne’mat. Uning qadriga yetish, asrab-avaylash musulmon kishining zimmasidagi burchidir.

Hadisi sharifda: “Ikki ne’mat borki, ko‘pchilik insonlar uning qadriga yetmaydilar. U – xotirjamlik va sihat-salomatlik”, deyilgan.

Har bir inson yashashi, Allohga xotirjam ibodat qilishi, ishlashi uchun tinchlik darkor. Rivoyatlarga ko‘ra, Xarim Naimdan Hajjoj ibn Yusuf so‘radi: "Ne’mat nima?" U: "Tinchlik, chunki men xavfsiragan kishining hayotdan manfaatlanganini ko‘rmadim", deb javob bergan ekan.

Tinchligini yo‘qotgan yurt yulduzsiz osmon kabi zimiston. Qanchalar unumdor yerlari, dov-daraxtlari, bog‘-rog‘lari bo‘lmasin, ularning hech biridan manfaat ololmaydi.

Ko‘ngil xotirjamligiga erishishning eng asosiy sharti Yaratganga imon keltirishdir.

Tarixda tinchlikning buzilishiga aksar hollarda jamiyatning diyonatdan uzoqlashgani, ma’naviyatga e’tiborsizligi sabab bo‘lgani kuzatiladi. Shunga ko‘ra, tinchlikni saqlash maqsadida, bugun, barchalarimiz jipslashib, yosh avlodni yuksak ma’naviyatli, dinu-diyonatli, milliy g‘urur va iftixor ruhida tarbiyalab borishimiz darkor.

Shu ma’noda xalqimiz dinimiz aqidasiga sidqi dildan amal qilib kelayotgani tufayli, Alloh taoloning ne’mati bo‘lmish yurtimizda hukm surayotgan xotirjamlik, osoyishtaligini ko‘ramiz. Ana shu tufayligina jinoyatlarning oldi olinadi, osudalik hukm suradi.

Tinchlikni saqlaydigan omillardan yana biri – to‘g‘ri tafakkur. Zero, to‘g‘ri fikrlash barchani har xil buzuq e’tiqodlardan, noto‘g‘ri yo‘llarga kirib qolishdan asraydi. Odamlar orasida fahsh, munkar ishlar, noto‘g‘ri g‘oyalar tarqalishining oldini oladi.

Xotirjamlikning davomiyligini ta’minlaydigan omillardan yana biri – shukr. Zero, Qur’oni karimda ham shukr qilganlarga ne’matlarning ziyoda bo‘lishi aytiladi. Bilaks, noshukurlik tinchsizlikka sabab bo‘lishi mumkinligi ham oyatlarda o‘z aksini topgan.

Insonlarning birligi, ma’rifat hosil qilishi, hayot farovonligi, rizqning mo‘l-ko‘l bo‘lishi, jamiyatda birdamlikning mustahkamlanishi, qo‘ni-qo‘shni va qavm-qarindoshning holidan xabar olib turish, silai rahm qilish, xotirjam ibodatda bo‘lish, Yer yuzida Alloh taoloni rozi qiladigan hayot kechira olish uchun ham tinchlik lozim.

Har bir inson uchun tinchlik zarurligi borasida hadisi sharifda ham aytib o‘tilgan. Rasuli akram (sollallohu alayhi va sallam) dedilar: “Kim oilasi tinch, jasadi salomat va huzurida bir kunlik taomi bor holda tong ottirsa, unga dunyo to‘lig‘icha berilibdi” (Imom Buxoriy rivoyati).

E’tibor berilsa, Payg‘ambarimiz (sollallohu alayhi va sallam) biz ko‘pincha e’tibor bermaydigan, aslida muhim bo‘lgan uch narsani eslatyaptilar: tinchlik, salomatlik va moddiy ta’minot. Allohga hamdlar bo‘lsin, bugun tinch va obod yurtimizda barchamiz bu ne’matlarga egamiz. Uni saqlash Vatan va kelajak avlodlar oldidagi burchimizdir.

 

Manbalar asosida

 Xo‘jaobod tuman

 “Yetti chinor” jome masjidi imom-noibi

Muxammadquddus ABDULMANNON

tayyorladi

 

 

Maqolalar
Boshqa maqolalar
Maqolalar

Hayz ko‘rgan ayol Qur’on tilovat qilishi mumkinmi?

07.05.2026   4738   1 min.
Hayz ko‘rgan ayol Qur’on tilovat qilishi mumkinmi?

Bismillahir Rohmanir Rohiym

Qur’onni yoddan o‘qish tahorati yo‘q kishi (muhdis) uchun joiz, ammo junub, nifos va hayz ko‘rgan ayollar uchun taqiqlangandir.

Buning sababi (hikmati) quyidagicha: Arab qavmi, Alloh taolo: U (Alloh) ummiylar ichiga o‘zlaridan bo‘lgan Rasulni yuborgan Zotdir... (Juma surasi, 2-oyat) deb sifatlaganidek va Payg‘ambarimiz alayhissalom: Biz ummiy ummatmiz; na hisobni va na yozishni bilamiz, deb aytganlaridek, asosan xat-savodsiz bo‘lishgan. Ulardan Islomga kirganlar Qur’onni faqat eshitish (talqin) orqali qabul qilishar,  qalblarida yodlab qolishar edi.

Qur’onni yodda saqlab qolish maqsadida uni ko‘p takrorlashga ehtiyoj sezardilar. Agar ularga Qur’on o‘qigan har bir holatlarida pok (tahoratli) bo‘lish majburiyati yuklanganda, bu ularga qiyinchilik tug‘dirgan bo‘lardi. Ularning ichida Mus'hafdan o‘qiydiganlari kam edi, shuning uchun Mus'hafni ushlash va undan o‘qish vaqtida tahoratli bo‘lish sharti ularga og‘irlik qilmasdi.

Shu ma’noga ko‘ra, tahoratsiz kishiga qiroat qilish joizligi va junub kishiga mumkin emasligi o‘rtasidagi hukm ajratildi. Chunki junublik holati tahoratsizlik (kichik betahoratlik) kabi doimiy va tez-tez sodir bo‘lmaydi.

Tahoratsiz kishiga Qur’on o‘qish uchun tahoratni vojib qilishda mashaqqat bor, ammo junublikdan g‘usl qilishni vojib qilishda mashaqqat yo‘q. Vallohu a’lam (Alloh biluvchiroqdir).

Qaffol Shoshiy. “Mahosin ash-shari’a”.
Homidjon qori ISHMATBЕKOV

Maqolalar