Cavol: Sha'bon oyida ro'za tutishni niyat qilib turibmiz. Og'iz ochish va yopish vaqtlari va duolarini aytib yuborsangiz, iltimos.
Javob: Bismillahir Rohmanir Rohim. Darhaqiqat, Ko'plab hadisi shariflarda Sha'bon oyida nafl ro'za tutishga targ'ib qilingan. Jumladan, Oisha raziyallohu anhodan rivoyat qilinadi: “Rasululloh sallallohu alayhi vasallam Sha'bon oyini juda ham kam (holatlarda) ro'zasiz o'tkazardilar”(Imom Buxoriy va Imom Muslim rivoyati).
Usoma ibn Zayd raziyallohu anhu rivoyat qiladilar: "Bir kuni men Rasululloh sallallohu alayhi vasallamga shunday savol berdim: “Yo Rasululloh, men (Ramazondan tashqari) birorta oyda Sha'bondagidek ro'za tutganingizni ko'rmadim?" Rasululloh sallallohu alayhi vasallam dedilar: "Bu shunday oyki, odamlar Rajab bilan Ramazon o'rtasida undan g'aflatda qolishadi. Bu oyda amallar Robbul a'lamiynga ko'tariladi. Shunday ekan, men amalimni o'zim ro'zador holimda ko'tarilishini yaxshi ko'raman", dedilar (Imom Nasoiy rivoyati).
Nafl ro'zaning vaqti tong otgandan quyosh botguncha. Havo bulutli bo'lmaganda oddiy ko'z bilan ham tong otishi va quyosh botishini bilib olish mumkin. Kishi tong otgani yoki quyosh botganini aniqlay olmasa yoki havo bulutli bo'lsa, namoz vaqtlarini ko'rsatuvchi taqvimdan foydalanadi. Taqvimda “Tong” deb yozilgan vaqt og'iz yopishning oxirgi vaqti. O'sha vaqtdan keyin eb-ichsa, ro'zasi durust bo'lmaydi. Lekin saharlikdan uxlab qolgan odam hech narsa eb-ichmasdan nafl ro'zani niyat qilib, tutib ketaveradi. “Shom” deb yozilgan vaqt esa og'iz ochish vaqtidir. Undan avval og'iz ochib yuborilsa, kuni bo'yi tutgan ro'zasini buzib qo'yadi.
Nafl ro'zaning aksar hukmlari farz ro'zanikiga o'xshaydi, faqat niyatda “Tong otgandan to quyosh botguncha nafl ro'za tutishni niyat qildim”, deyiladi. Og'iz yopishda maxsus duo yo'q, u paytda yuqorida aytilgandek qilib niyat qilinadi. Iftorlik (og'iz ochish) duosi quyidagicha:
اَللَّهُمَّ لَكَ صُمْتُ وَبِكَ آمَنْتُ وَعَلَيْكَ تَوَكَّلْتُ وَعَلَى رِزْقِكَ أَفْطَرْتُ، فَاغْفِرْلِى مَا قَدَّمْتُ وَمَا أَخَّرْتُ
O'qilishi: "Allohumma laka sumtu va bika amantu va a'layka tavakkaltu va a'laa rizqika aftortu, fag'firliy ma qoddamtu va maa axxortu".
Ma'nosi: Allohim! Ushbu ro'zamni Sen uchun tutdim, Senga iymon keltirdim, Senga tavakkal qildim va bergan rizqing bilan iftor qildim. Mening avvalgi va keyingi gunohlarimni mag'firat qilgil. Vallohu a'lam.
O'zbekiston musulmonlari idorasi Fatvo markazi.
Bir guruh namanganlik faol nuroniylar qo‘shni Qozog‘iston Respublikasining Turkiston shahriga ziyorat va sayohat safarini uyushtirdi. Ezgu maqsadda yo‘lga chiqqan otaxonlar safar davomida hududdagi tarixiy obidalar, muqaddas qadamjolar va zamonaviy bunyodkorlik namunalari bilan yaqindan tanishdi.
Ziyorat dasturi Turkiston shahrida O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev tashabbusi bilan barpo etilgan muhtasham masjid majmuasidan boshlandi. O‘zining betakror me’moriy yechimi, nafis bezaklari hamda milliy va islomiy qadriyatlarni o‘zida mujassam etgan ko‘rinishi bilan ajralib turuvchi ushbu ziyoratgoh nuroniylarda katta taassurot qoldirdi. Ziyoratchilar majmuada yaratilgan sharoitlarni alohida e’tirof etib, qardosh xalqlar o‘rtasidagi do‘stlik rishtalari yanada mustahkamlanib borayotganini mamnuniyat bilan qayd etdi.
Safarning keyingi manzili butun islom olamida yuksak ehtiromga sazovor bo‘lgan buyuk mutafakkir Xo‘ja Ahmad Yassaviy maqbarasi bo‘ldi. Nuroniylar ushbu tabarruk qadamjoda Qur’on tilovat qilib, yurtimiz tinchligi, xalqimiz farovonligi va yurt osoyishtaligini so‘rab xayrli duolar qildilar. Ziyorat doirasida nuroniylar tomonidan jonliq so‘yilib, ehson dasturxoni ham yozildi.
Qardosh o‘lkaga uyushtirilgan ushbu ma’naviy safar tarix, madaniyat va diniy qadriyatlar mushtarakligini yana bir bor his ettirgan holda, ziyoratchilarda unutilmas xotiralar qoldirdi.
O‘zbekiston musulmonlari idorasi
Matbuot xizmati